loader

Net maaş nedir, nasıl hesaplanır?

Çalışanların, özlük haklarını bilmeleri oldukça önemlidir. Günümüzde net-brüt maaş kavramları hala karıştırılmaktadır. Bu kavramların ne anlama geldiğini bilmeniz, gelecekte olası bir olumsuzluk halinde doğru adımları atabilmeniz ve doğru hesaplamaları yaparak özlük haklarınızın farkında olmanız açısından oldukça önemlidir.

Net Maaş Nedir?

Net maaş ya da net ücret, işçinin hak ettiği brüt ücretten vergi, SGK primi ve diğer tüm kesintiler düşüldükten sonra ortaya çıkan ücrettir ve çıplak ücret olarak da adlandırılır.  Bu ücret, işçiye çalıştığı ayın sonunda emeği karşılığında para ile ödenen tutardır. Kimi durumlarda, kurumların istihdam politikasına göre değişen ve iş sözleşmesi ile belirtilen yardımlar da söz konusu olabilir. Prim, ikramiye, yemek yardımı gibi işverenin inisiyatifinde verilen ve iş sözleşmesinde de yer alan bu yardımlar, işçinin brüt ücretine eklenir ve gerekli kesintiler bu toplam ücret üzerinden yapılarak işçinin net maaşı belirlenir. Net maaş, işveren tarafından işçiye Türk lirası ile ödenir ve işçinin özel banka hesabı üzerinden işçiye gönderilir.

Net Maaş Nasıl Hesaplanır?

Asıl ücret, çıplak ücret, kök ücret ya da ana ücret diye de tabir edilebilen net ücret ya da net maaş, işçiye ödenmesi kararlaştırılan brüt ücret üzerinden SGK işçi payı, işsizlik sigortası işçi payı, gelir vergisi ve damga vergisinin düşülmesi ile elde edilir. Her bir kesintinin oranı birbirinden farklıdır. İşçiye ait tüm kesinti oranları aşağıdaki gibidir:

  • SGK işçi payı %14,
  • İşsizlik sigortası işçi payı %1,
  • Damga vergisi oranı binde 7,59,
  • Gelir vergisi oranları ise %15, %20, %27, %35, %40 olarak işçinin gelir vergisi matrahına göre değişiklik gösterir.

2020 yılı için gelir vergisi oranları:

  • 18.000 TL’ye kadar %15,
  • 40.000 TL’nin 18.000 TL’si için 2.700 TL, üzeri için %20,
  • 98.000 TL’nin 40.000 TL’si için 7.000 TL, üzeri için %27,
  • 500.000 TL’nin 98.000 TL’si için 22.760 TL, üzeri için %35,
  • 500.000 TL için 163.460 TL üzeri için %40 gelir vergisi kesilir.

Net maaş hesabını örneklendirelim:

İşçi 2.943,00 TL brüt ücret alıyor olsun.

SGK işçi payı: 2.943 * %14 = 412,02 TL

İşsizlik sigortası işçi payı: 2.943 * %1 = 29,43 TL

Gelir vergisi matrahı (Brüt ücret – SGK işçi payı – işsizlik sigortası işçi payı): 2.943 – 412,02 – 29,43 = 2.501,55 TL

Gelir vergisi: (gelir vergisi matrahı 18.000 TL altında olduğu için %15 oranı baz alınır) 2.501,55 * %15 = 375,23 TL

Damga vergisi: 2.943 * 0,00759 = 22,34 TL

Kesintiler toplamı: 412,02 TL + 29,43 TL + 375,23 TL + 22,34 TL = 839,02 TL

Net ücret: 2.943,00 – 839,01 = 2.103,98 TL olur.

İşçinin medeni durumu ve sahip olduğu çocuk sayısına göre asgari geçim indirimi miktarı net ücretine eklenerek işçiye maaş ödemesi yapılır.

Net Maaştan Nasıl Kıdem Hesaplanır?

Kıdem tazminatı hesabı, çalıştığınız iş yerindeki çalışma süreniz ve brüt ücretiniz üzerinden yapılır. Bu sebeple, kıdem tazminatınızı hesaplamak için çalıştığınız iş yerine bağlı özlük biriminden veya bordronuzdan brüt ücretinizi öğrenebilir ya da net ücretinizi (AGİ hariç) 0,71491’e bölerek brüt ücretinizi bulup kıdem tazminatı hesabı yapabilirsiniz.

Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için öncelikle çalıştığınız kurumda en az 1 sene çalışmış olmanız ve kendi isteğiniz dışında işten çıkmış olmanız gerekir. Bununla birlikte, İş Kanunu’nda işçinin iş sözleşmesini feshine dayanan ve kıdem tazminatına hak kazandıran bazı istisnalardan da bahsedilmiştir.

Kıdem tazminatı hesabını örneklendirelim:

İşçi 01.03.2016 tarihinde işe başlamış ve 31.03.12.2018 tarihinde işten çıkarılmış olsun. Brüt ücreti ise 6.000 TL olsun.

Öncelikle işçinin kıdemi belirlenir. İşçinin işe girdiği ve işten çıkarıldığı tarihlere baktığınızda işçinin 3 yıl kıdemi olduğunu görürsünüz. Bu durumda, işçinin kıdemi ile brüt ücretini çarparak brüt kıdem tazminatını bulursunuz. Net kıdem tazminatını bulmak için, brüt kıdem tazminatından damga vergisini düşmeniz gerekir.

Brüt kıdem tazminatı: 3 * 6.000TL = 18.000 TL

Damga vergisi: 18.000 * 0,00759 = 136,62 TL

Net Kıdem Tazminatı: 18.000 – 136,62 = 17.863,38 TL olur.

Blog

Blog Yazılarımız